1. Kort Krap bij kas?
   Je mag ook Slecht bij kas zeggen, maar het blijft natuurlijk heel vervelend. Eindredacteurs ervaren dat wel vaker …
    
2. Dan zie je meteen ook de historiek voorgeschiedenis van je puntensaldo. 
   Of historisch overzicht, terugblik, ontstaansgeschiedenis, verloop, relaas: volgens VRTtaal.net dus mogelijkheden genoeg.
    
3. De grote glaspartij bovenaan boven aan het gebouw wordt verlicht.
   Bovenaan is geen voorzetsel, wel een bijwoord. Als de glaspartij op het gebouw staat is het natuurlijk boven op. 
    
4. Wij begeleiden u in teamverband of in een een op een-relatie in een een-op-eenrelatie of individueel.
   En ondertussen kent u mij: natuurlijk pleit ik hier voor het veel eenvoudigere en misschien zelfs veel betere individueel.
    
5. Toch liep het programmeren vlot: de apparatuur stond na een paar dagen op punt was na een paar dagen afgesteld.
   Oppuntstelling staat wel in Van Dale, maar op punt stellen is geen correct Nederlands. Wel goed zijn: afstellen, instellen, bedrijfsklaar maken, scherp stellen. Zie Woordenboek voor Correct Taalgebruik. 

Wanneer is iets een leenvertaling en dus fout? En vanaf welk moment gaat die vertaalde uitdrukking tot het Nederlands behoren? Twee vragen waarop ik geen antwoord weet. Toch erger ik me vaak aan rechtstreekse vertalingen uit het Frans, die in het Nederlands (nog) niets betekenen. Of erger: iets heel anders betekenen.

Germanisme

Maar is dat terecht? Er zijn massa’s voorbeelden van woorden en uitdrukkingen die vroeger fout waren, maar nu volstrekt geaccepteerd. Wij mochten van onze leraar Nederlands geen ‘meerdere’ of ‘tachtiger jaren’ gebruiken, want dat waren germanismen. Wie maalt daar nu nog om?

Anglicisme

Nog langer geleden was ‘wereldwijd’ fout, want een rechtstreekse vertaling van het Engelse worldwide. Tegenwoordig is die rol weggelegd voor ‘globaal’ in de betekenis van … uhm, wereldwijd. Maar wedden dat onze kinderen later zonder verpinken een ‘globale reis’ maken?

Gallicisme

Dus: wat is goed, wat is fout en wat is bijna goed? Ik weet het niet. Soms verschuift de drempel van de aanvaarding heel snel, bijvoorbeeld omdat kranten kosten besparen op hun eindredactie. En in dit tweetalige land zitten dan vooral uit het Frans ontleende woorden in de kopgroep.

Hieronder een paar van mijn ‘favoriete’ tenenkrullers:

• Dit is een onuitgegeven prestatie.
  Hier heeft ‘onuitgegeven’ de betekenis van het Franse inédit, namelijk ‘uniek’. Je kunt geen prestaties uitgeven, alleen boeken of tijdschriften.
• Deze visie schrijft zich in in een orale traditie.
  De boosdoener s’inscrire betekent ‘aansluiten op’, ‘passen in’. Wij schrijven ons in voor een evenement, in een school of als lid van een vereniging.
• Wij herdenken deze piste.
  In het Nederlands herdenken we een overledene of een historisch feit. Hier gaat het om ‘opnieuw overwegen’, dus ‘onderzoeken’ of ‘evalueren’. Ook aan ‘piste’ in de betekenis van ‘denkspoor’ kan ik maar moeilijk wennen. Een piste is iets waar je paarden of racewagens op loslaat, geen gedachten. Laat staan hergedachten!

Hoe vaak leest u niet in een winkel dat u van de tentoongestelde producten moet afblijven? De eigenaars zijn als de dood dat er iets zou vallen, vuil worden of stukgaan. En u weet: potje breken, is potje betalen.

Tot vervelens toe

Spijtig genoeg duiken hierdoor altijd dezelfde, saaie boodschappen op: Gelieve de producten niet aan te raken, of kortweg Niet aanraken a.u.b. Oervervelend. Het bezorgt me telkens de drang om de producten wél te betasten … gewoon, om dwars te liggen én het gebrek aan originaliteit aan te klagen.

Daarom bejubel ik de winkelverantwoordelijke die het originele bordje Niet aan friemelen a.u.b. naast zijn producten neerplantte. Hierdoor blijf ik – mét de glimlach – van al zijn kostbaarheden af.

Vanmorgen schuif ik aan in de file naar de snelweg. Mijn verveelde blik valt op een gevelplaat. Ik lees: ‘Dr. Verbruggen Internet’.

Een dokter die zieke websites heelt? Een arts die medicijnen tegen gebrekkige Google-scores voorschrijft? Een geneesheer voor digitale kwalen? Niets van dat alles. Ik ben blijkbaar dringend aan een bril toe. Of heb een meer dan gezonde webobsessie. Want er staat gewoon: internist.

Voor het genezen van uw noodlijdende site klopt u dus nog altijd het beste bij internetdokter Schrijf.be aan.

Peter Desmyttere is een marketeer naar mijn hart. No nonsense en to the point. Met een prima blog en nieuwsbrief. Toch verraste hij me met een, op het eerste gezicht, doodeenvoudige vraag. Maar … kunt u ze beantwoorden?